Ijahis Idja -seminára 20.8.2011 dbm 12.00 - 16.00

Sámi kulturárbái gullá giddes oassin njálmmálaš árbevierru, mii lea sirdán maiddái kulturbirrasii guoskevaš dieđuid buolvvas nubbái. Sámi musihkka- ja muitalanárbbis báikkiin leage iežaset mearkkašupmi – olmmošluđiin máinnašuvvo dávjá olbmui guoskevaš dehálaš báiki ja nuppe dáfus juoga báikkis sáhttá leat iežas luohti dahje muitalus.

Dán semináras ”eatnama jienaide” beassá oahpásmuvvat musihka ja ovdaságaid vuođul. Sámi ja tuvalaš musihkka gieđahallo kulturbirrasa ja árbevieru sirdima perspektiivvas.

Guhkkelepmosis boahtán guossi dán semináras lea čottalávlu Igor Koshkendei Lulli-Sibirjjá Tuvas. Tuvalaš čottalávlun lea erenoamáš lávlunvuohki, mii lea bohciidahttán ollu fuopmášumi maiddái sin iežaset ássanguovllu olggobealde. Čottalávlumis lávlu buvttada moanaid čuoddjilis jienaid oktanaga. Tuva lea ainge čottalávluma mávssoleamos guovlu. Semináras olbmot besset oahpásmuvvat čottalávluma árbái ja hástalusaide. Koshkendei lea Tuva okta dovdoseamos loaiddasteaddjiin ja su dovdet maiddái riikkaidgaskasaš dásis. Son lea ožžon erenoamáš alla khoomeyzi-árvonama. Son dovdá ja máhttá buot khoomei-lávlunvugiid ja lea vuoitán Gaska-Ásia Grand Prix III -gilvvu.

Marko Jouste Giellagas-instituhtas muitala das, mo olbmo ja eatnama gaskavuohta boahtá ovdan suopmelaš jietnaarkiivvaide vurkejuvvon sámi muitodieđus. Ovdamearkan dás leat sihke muitalanárbi ja sierra guovlluid árbemusihkat. Jouste lea musihkkadutki, guhte lea guorahallan dutkanbarggustis sámiid historjjálaš musihkkaárbbiid ja sámi arkiivamateriálaid. Son dagai nákkusgirjji Tampere allaoahpahahkii ja das son gieđahallá anáraččaid historjjálaš musihkkaárbbi. Jouste lea seammás maiddái gitárračuojahanoahpaheaddji ja su dovdet ee. Vilddas- ja Ulda-joavkkuid musihkkárin.

Tiina Aikio, Gábe Piera Jovnna Risten, lea musihkkár ja badjenisu Vuohčus. Ja badjealmmái Juhani Magga, Guhtur Niillas Juhán, fas lea eret Avvila Huuhkajas. Soai muitaleaba iežaska logaldagas ja musihkkaloaiddasteamis, maid luohti muitala duovdagis, sierra báikkiin ja dain eallán olbmuid birra. Tiina Aikio lea čohkken Sámi bálgosa guovllu luohteárbbi ja lea dan vuođul almmustuhttán 2011:s Vuohču guovllu vuosttas luohteskearru Gilonanoaivvis – Kiilopäällä. Aikio muitala iežas fas gávdnan čihkosis leamaš luođi. Juhani Magga eallimii luohti lea gullan álo, ja son lea leamaš okta dain árbeguoddiin, geaid Aikio lea jearahallan, go vurkii Sámi bálgosa guovllu luohteárbbi. Magga lea maiddái mielde loaiddasteamen Gilonanoaivvis -skearrus. Dán oktavuođas gávnnadeaba guokte sierra bulvii gullevaš badjeolbmo. Sáhkavuorusteaskka soai muitaleaba das, mo luohti lea šaddan fas oassin beaivválaš eallimis ja dasa lassin muitaleaba luođi mearkkašumis olbmo sámeidentitehta vuođđun ja bálggisin iežas ruohttasiidda.

Wimme Saari, Gárena Piera Gáren-Ánná Ránse, lea eret Giehtaruohttasa Gelotjávrris. Su mánnávuođa áigge sin bearaš elii luonddudoalus ja su dalá gesiide gulle miessemearkumat, guollebivdu ja murjen.  Dán semináras son guorahallá Eatnama jienat -temá iežas vásáhusaid bokte musihkkadahkkin. Wimme muitala, makkár mearkkašupmi su mánnávuođa dehálaš báikkiin lea su musihkas. Ja mo orru juoigat juoga báikki, doalvugo luohti dalle dohko? Wimme lea musihkkadahkki, gean duojit vuođđuduvvet nannosit árbevirolaš luohtái. Wimme oaččui jagi 2011 Teosto-bálkkašumi iežas ođđaseamos skearrus Mun. Dát lea su guđat albuma ja dat lea menestuvvan bures riikkaidgaskasaš dásis.

Ijahis idja lea álgoálbmogiid musihkkadáhpáhus, man oktan oassin lea dát musihkkaseminára, mii lágiduvvo sámemusea Siiddas. Dáhpáhus lágiduvvo dán jage juo čihccet geardde. Álgojagis 2011 Siidii vuođđuduvvui sámi kulturbirasovttadat. Dán jagáš musihkkaseminára Eatnama jienat -temá gullá oassin maiddái kulturbirasovttadaga doibmii.

Seminára dáhpáhuvvá suoma-, davvisáme- ja ruoššagillii. Dulkon lea lágiduvvon.

Seminára lágida Sámemusea Siida/Sámi kulturbirasovttadat.

Seminára prográmma

12.00            Buresboahtin

12.10-13.00   Igor Koshkendei: Tuvalaš musihkkaárbi ja duovdda

13.00-13.45   Marko Jouste: Mo olbmo ja eatnama gaskavuohta boahtá ovdan arkiivvaide vurkejuvvon sámi muitodieđus?

13.45-14.15   Káffeboddu

14.15-15.00   Tiina Aikio ja Juhani Magga: Luođi maŋis – Vuohču guovllu luohteárbi

15.00-15.30   Wimme Saari: Mánnávuođa mearkabáikkit musihkkadahkama fápmun ja gáldun

Kommeanttasáhkavuorut ja ságastallan

15.55 -16.00   Seminára loahpaheapmi